Siêu âm thai được biết đến là phương pháp an toàn nhất trong việc theo dõi và quan sát quá trình phát triển của thai nhi. Trước khi đi siêu âm thai có phải nhịn ăn không là thắc mắc của rất nhiều chị em, đặc biệt là người mới lần đầu mang thai. Bạn đọc hãy cùng Khám sản phụ khoa Hà Nội tìm hiểu câu trả lời ở nội dung bài viết dưới đây nhé!
Tại sao nhiều người nghĩ rằng cần nhịn ăn trước khi siêu âm?
Cơ thể phụ nữ thay đổi rất nhiều kể từ khi mang thai. Từ việc thay đổi nồng độ hormone đến chỉ số cân nặng, ngực và các bộ phận khác của cơ thể. Tuy nhiên, không phải chị em phụ nữ nào cũng nhận thức được đầy đủ những điều nên làm, không nên khi mang thai. Do đó, đối với những ai mong đợi hoặc lần đầu làm mẹ, dưới đây là những quan niệm sai lầm phổ biến trong giai đoạn nhạy cảm này mà phụ nữ cần tránh.
- Siêu âm nhiều có thể gây hại cho thai nhi: Trong quá trình mang thai, siêu âm không gây hại cho sức khỏe của bé yêu. Vì phương pháp này sử dụng sóng siêu âm tần số cao không gây hại như chụp X-quang vì nó không có phơi nhiễm bức xạ ion hóa. Do đó, nhờ siêu âm, bác sĩ có thể loại trừ khả năng thai ngoài tử cung và xác định bệnh lý của thai nhi.
- Ngừng tập thể dục: Nhiều phụ nữ khi mang thai có xu hướng tránh tập thể dục vì sợ làm tổn thương bản thân hoặc em bé. Dẫu vậy, trên thực tế, tập thể dục đều đặn rất tốt cho sức khỏe của cả 2 mẹ con. Nhưng để đảm bảo an toàn, chị em nên thảo luận kế hoạch và phương án với bác sĩ chuyên khoa để được tư vấn bài tập và cường độ tập luyện phù hợp.
- Chỉ nghén vào buổi sáng trong 3 tháng đầu tiên: Ốm nghén là triệu chứng xuất hiện phổ biến khi mang thai. Có đến 80% chị em phụ nữ ốm nghén trong thai kỳ với nhiều mức độ, trong số đó chỉ có 2% mẹ bầu nghén vào buổi sáng. Thời điểm ốm nghén xuất hiện sẽ vào 3 tháng đầu của thai kỳ và biến mất dần. Mặt khác, vẫn có khoảng 20% trường hợp mẹ bầu xảy ra tình trạng ốm nghén trong suốt thời gian mang thai cho đến khi vượt cạn.
- Xác định giới tính của thai nhi qua hình dáng bụng bầu: Nhiều người thường quan niệm rằng thông qua cách nhìn hình dạng và kích thước bụng bầu có thể đoán được em bé là con trai hay con gái. Thật không may, nó không chỉ đơn giản như vậy. Theo các chuyên gia y tế, có 2 yếu tố gây ảnh hưởng đến hình dạng bụng của phụ nữ mang thai là kích thước của thai nhi và vị trí của nó trong tử cung.
Có rất nhiều quan niệm được truyền miệng cho nhau về những chuyện nên làm và không nên làm trong thời kỳ mang thai. Phần lớn phần những lời rỉ tai, mách nước ấy đều bắt nguồn từ những kinh nghiệm dân gian, và không phải tất cả đều có độ chính xác, khoa học cao. Chị em phụ nữ hãy cẩn thận kiểm tra lại một lần nữa với những gì mình được “mách nước” nhé.
Ở phần tiếp theo, chị em cùng tìm hiểu sự thật về việc đi siêu âm thai có phải nhịn ăn không nhé!
Tìm hiểu thêm: Siêu âm thai 4D giá bao nhiêu? Làm ở đâu tốt?
Sự thật về việc đi siêu âm thai có phải nhịn ăn không?
Tác động của thức ăn đến quá trình siêu âm như thế nào? Trong trường hợp chị em ăn trước khi siêu âm sẽ làm thức ăn trong dạ dày cản trở việc xem các cơ quan và phần mềm siêu âm. Nếu chị em ăn đồ ăn nặng hoặc dễ gây tiêu chảy thì dễ bị rối loạn tiêu hóa hoặc làm tăng khí trong dạ dày. Điều này có thể làm mờ hình ảnh trên siêu âm và gây khó khăn trong quá trình chẩn đoán.
Như đã nói ở trên, mặc dù siêu âm không gây hại cho thai nhi nhưng mẹ bầu cũng không nên đi siêu âm quá nhiều lần. Chỉ nên tuân thủ lịch siêu âm thai theo chỉ định và ngày hẹn của bác sĩ. Vậy trước khi đi siêu âm thai có phải nhịn ăn không?
Phương thức siêu âm được thực hiện phổ biến trong quá trình khám thai. Đối với một số trường hợp, khám thai còn bao gồm nhiều hoạt động khác như: xét nghiệm máu, xét nghiệm nước tiểu,… Do vậy, vấn đề ăn uống trước khi siêu âm cũng cần được mẹ bầu lưu ý.
Tùy vào từng đối tượng cụ thể mà câu trả lời cho thắc mắc đi siêu âm thai có phải nhịn ăn không là khác nhau. Nếu chỉ tiến hành riêng siêu âm, mẹ có thể ăn chút thức ăn nhẹ. Nhưng tuyệt đối cần tránh sử dụng nước có ga, nước trái cây, thuốc lá, rượu bia hay cafe. Ngoài ra, nếu cần thực hiện phương pháp khác kèm theo thì mẹ bầu nên nhịn ăn hoàn toàn vì khi không ăn trước siêu âm, bụng sẽ không có thức ăn hoặc chất lỏng nào, từ đó giúp bác sĩ quan sát rõ hơn hình ảnh của cơ quan, cho ra kết quả kiểm tra chính xác nhất.
Theo lời khuyên của bác sĩ sản phụ, chị em trước khi siêu âm cần uống nhiều nước và nhịn tiểu để bàng quang căng tức, đây là điều kiện thuận lợi để sóng siêu âm có thể đi nhanh hơn và tương tác với khối thai tốt hơn, từ đó kết quả hình ảnh hiện ra rõ ràng và chính xác.
Tóm lại, trước khi đi siêu âm các mẹ bầu nên nhịn ăn nhưng ngay sau khi siêu âm các mẹ cần ngay lập tức bổ sung thêm đồ ăn để tránh gặp hiện tượng hạ đường huyết, dễ rơi vào trạng thái ngất xỉu và ảnh hưởng không tốt đến thai nhi.
Tìm hiểu về: Chỉ số siêu âm 4d thai 21 tuần cho biết điều gì? Ở đâu tốt?
Hướng dẫn chuẩn bị chi tiết trước khi siêu âm
Việc chuẩn bị trước khi đi siêu âm thai cũng là một vấn đề cần quan tâm. Để có được kết quả siêu âm chính xác nhất, mẹ bầu cần tuân thủ một số nguyên tắc nhất định, bao gồm:
Chuẩn bị về ăn uống
Trước khi đi siêu âm thai có phải nhịn ăn không? Có thể ăn nhẹ nếu mẹ chỉ thực hiện riêng phương pháp siêu âm. Thời gian trước khi tiến hành phương pháp, chị em có thể ăn nhẹ và tránh những thức ăn khó tiêu, nhiều dầu mỡ và gây đầy bụng. Ví dụ thực phẩm dễ tiêu hóa chị em có thể đưa vào danh sách ăn nhẹ như: cháo, hoa quả tươi, sữa chua, đậu, hoặc một chén cơm trắng nhẹ.
Bên cạnh đó, với trường hợp cần thực hiện thêm các phương pháp khác như tốc độ máu lắng, xét nghiệm nước tiểu,…do đó mẹ cần hạn chế các loại thức ăn sau trong khoảng thời gian trước khi tiến hành siêu âm thai như:
Thức ăn nhiều dầu mỡ (món chiên, đồ ăn nhanh) thức ăn khó tiêu (thịt đỏ, các loại hạt, hành tây, cải chua, tỏi, các loại gia vị cay), thức ăn gây đầy bụng (các loại bánh mì, ngũ cốc, đậu, sữa, và các loại rau quả có nhiều chất xơ), thức ăn gây khó tiêu hóa (đồ ngọt, thức ăn chứa nhiều đường, các loại thức ăn có cồn và các đồ uống có gas), thức ăn có thể gây dị ứng (hải sản, trứng, đậu nành và các loại hạt).
Bên cạnh đó, mẹ cần uống nước trước khi siêu âm. Bởi đối với tuổi thai trước tuần 20 – 24 hoặc sớm hơn, đặc biệt đòi hỏi bàng quang phải căng đầy do siêu âm đầu dò cần thiết có nước trong bàng quang và nhịn tiểu. Điều này nhằm mục đích làm bàng quang đầy nước tiểu để mang lại hình ảnh siêu âm tốt hơn. Nước trong bàng quang chính là yếu tố tạo ra môi trường thuận lợi cho các tia sóng siêu âm và âm thanh cùng đi qua nên sẽ cho hình ảnh, âm thanh siêu âm thai tốt nhất.
Chuẩn bị về quần áo
Một lưu ý khác nữa dành cho mẹ bầu là khi đi siêu âm các mẹ nên lựa chọn mặc đồ rộng rãi và thoải mái giúp cho việc siêu âm trở nên thuận tiện hơn. Khi siêu âm các mẹ cần để lộ vùng bụng bầu để bác sĩ bôi gel và di chuyển phần thiết bị đầu dò của máy siêu âm để hiển thị hình ảnh rõ nét.
Mẹ cần chuẩn bị giấy tờ gì khi đi siêu âm? Trên giấy khám thai có những thông tin cá nhân, vì vậy mẹ bầu cần mang theo căn cước công dân để điền vào giấy khám thai. Giấy tờ tùy thân này phải trong tình trạng nguyên vẹn và còn đầy đủ hiệu lực. Nếu chị em có bảo hiểm y tế thì nhớ mang theo nhé. Ngoài ra, khi đi siêu âm thai thì các mẹ nên mang theo sổ khám sức khỏe để bác sĩ tiện theo dõi tình trạng sức khỏe của người mẹ cũng như là đưa ra phương hướng chăm sóc thai kỳ phù hợp.
Những lưu ý khác
Vẫn có thai phụ cảm thấy đau nhẹ hoặc khó chịu trong quá trình siêu âm mặc dù phương pháp này không xâm lấn. Để giảm đau và tăng cường sự thoải mái khi thực hiện siêu âm, chị em có thể thực hiện các biện pháp khác như sau:
- Trước khi thực hiện siêu âm, hãy nói với bác sĩ về bất kỳ dấu hiệu đau hoặc khó chịu nào mẹ có thể trải qua. Bác sĩ sẽ cung cấp những hướng dẫn và hỗ trợ mẹ trong quá trình siêu âm.
- Hãy chọn tư thế mà mẹ cảm thấy thoải mái nhất khi được siêu âm. Bác sĩ sẽ hướng dẫn mẹ những tư thế phù hợp, bao gồm nằm nghiêng hoặc nằm ngửa trên giường siêu âm để quá trình thực hiện được thuận lợi nhất.
- Trước khi thực hiện siêu âm, mẹ hãy tập trung vào hơi thở và thư giãn cơ thể. Điều này có thể giúp giảm tình trạng căng thẳng và đau trong quá trình siêu âm.
Thời gian siêu âm lý tưởng mẹ cần biết:
- Tuần thai thứ 5 – 6, lần gặp gỡ đầu tiên: Đây được là mốc siêu âm cơ bản đầu tiên của thai kỳ. Thực hiện siêu âm giai đoạn này để xác định chính xác xem bản thân có đang mang thai hay không sau các lần thử thai trước đó tại nhà. Ngoài ra, bác sĩ sẽ kiểm tra vị trí làm tổ của phôi thai lúc này. Lúc này, về cơ bản thì thai đã vào tử cung và đang hình thành phôi thai, đã có thể nghe rõ tim thai.
- Tuần thứ 8, nghe nhịp đập tim thai: Về cơ bản, lần siêu âm lần thứ hai này khá giống với lần đầu nhưng bác sĩ sẽ kiểm tra toàn diện hơn. Mục đích siêu âm tuần thai này nhằm xác định tim thai cùng các vấn đề phát triển của phôi thai nếu có. Bên cạnh đó, mẹ cũng có thể được tư vấn thêm về vấn đề dinh dưỡng hoặc kê đơn thuốc uống bổ sung.
- Tuần thứ 11 – 13, kiểm tra dị tật thai nhi: Ở tuần thai này, khi thực hiện siêu âm cơ bản đã có thể quan sát rõ được các dị tật biểu hiện bên ngoài cơ thể thai nhi. Đây chính là thời điểm phù hợp để mẹ kịp thời đến bệnh viện để kiểm tra xem bé yêu có đang phát triển bất thường hay không.
- Tuần thứ 16 – 20, thăm con yêu định kỳ: Ở tuần tuổi thì mẹ bầu cần quay lại bệnh viện để tiếp tục các bước kiểm tra sự phát triển của con. Phương pháp siêu âm giai đoạn này giúp xác định các bất thường về lượng ối cũng như xác định xem thai có đang phát triển ổn định hay không. Đồng thời bác sĩ sẽ đo tim thai và tử cung, phục vụ cho việc chuẩn bị vượt cạn sau này.
- Tuần thứ 24 – 28, theo sát sự phát triển của con: Đây là giai đoạn khá nhạy cảm của thai kỳ. Thời điểm then chốt để bác sĩ quyết định có cần đình chỉ thai kỳ hay không nếu phát hiện dấu hiệu bất thường. Việc thực hiện siêu âm thai trong thời điểm này là cần thiết cho mẹ bầu.
- Tuần thứ 32 – 36, kiểm tra ngôi thai: Bước tiếp sang tam cá nguyệt thứ ba và chuẩn bị cho quá trình sinh con. Khi thực hiện siêu âm, bác sĩ sẽ tiến hành kiểm tra ngôi thai của bé yêu trong bụng mẹ. Ngoài ra bác sĩ sẽ giúp mẹ kiểm tra tử cung để phát hiện các dấu hiệu sinh non nếu có. Ngoài ra, mẹ có thể sẽ cần thực hiện bổ sung một số xét nghiệm là xét nghiệm máu, xét nghiệm nước tiểu thai kỳ.
- Tuần thứ 36 – 40, chuẩn bị vượt cạn: Đây là giai đoạn rất gần với thời điểm con chào đời nên thay vì định kỳ hàng tháng như trước đây thì mẹ có thể sẽ cần thực hiện siêu âm cơ bản mỗi tuần một lần. Khi siêu âm bác sĩ sẽ kiểm tra ngôi thai cho con và kiểm tra sự tăng trưởng của con. Nếu phát hiện ra các trường hợp thai ở vị trí bất lợi cho mẹ có thể sẽ chỉ định mổ khẩn cấp để tránh gây nguy hiểm đến tính mạng hai mẹ con.
Tìm hiểu về: Các mốc siêu âm thai quan trọng và 3 địa chỉ siêu âm uy tín
Lợi ích của việc siêu âm định kỳ
- Giúp theo dõi sự phát triển của thai nhi: Trong từng giai đoạn phát triển, siêu âm cho phép bác sĩ theo dõi sự phát triển của thai nhi. Điều này giúp đánh giá tổng quát sức khỏe của thai và đảm bảo rằng quá trình phát triển diễn ra bình thường.
- Phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường: Phương pháp siêu âm cho phép bác sĩ quan sát và kiểm tra sự phát triển của thai nhi về mặt kích thước, cân nặng, vị trí thai và cấu trúc các cơ quan. Nếu phát hiện có bất kỳ vấn đề nào, như dị tật cơ thể hoặc bất thường trong phát triển, bác sĩ có thể phát hiện sớm và can thiệp kịp thời.
- Đảm bảo sức khỏe cho mẹ và bé: Thực hiện siêu âm định kỳ giúp phát hiện sớm các vấn đề rủi ro tiềm ẩn, từ đó bác sĩ có thể đưa ra các biện pháp can thiệp hoặc điều chỉnh chăm sóc để đảm bảo sức khỏe của mẹ và thai nhi.
Kết luận
Tóm lại, đi siêu âm có phải nhịn ăn không? Nếu chỉ thực hiện riêng siêu âm thì mẹ có thể ăn nhẹ, còn nếu trường hợp thực hiện kèm theo các xét nghiệm khác thì cần nhịn ăn hoàn toàn. Sau khi khám thai và thực hiện các xét nghiệm, mẹ có thể ăn nhẹ ngay để tránh tình trạng hạ đường huyết.
Trong quá trình mang thai, việc sử dụng siêu âm mang đến nhiều lợi ích quan trọng như phát hiện sớm các vấn đề thai sản và theo dõi sự phát triển của thai nhi. Dẫu vậy, mẹ cũng cần lưu ý rằng siêu âm không phải phương pháp toàn năng phát hiện được tất cả các vấn đề và cần được sử dụng một cách cẩn thận để tránh các rủi ro tiềm ẩn.
Chuyên mục Sản khoa của Khám sản phụ khoa Hà Nội là trang web cung cấp và chia sẻ miễn phí giúp bạn đọc nâng cao kiến thức, có thêm tài liệu trên hành trình làm mẹ.